ژئومورفوتوریسم (کتاب الکترونیک)
ژئومورفوتوریسم یکی از اشکال گردشگری مبتنی بر طبیعت است که از دو واژه ژئومورفولوژی و توریسم تشکیل شده و عبارت است از جاذبههای گردشگری مبتنی بر عملکرد سیستمهای شکل زا در سطح زمین که با خلق اشکال جذاب و دارای ارزش زیبا شناختی توانایی خارق العادهای در جذب گردشگر دارد. باید توجه داشت که مکانهای مختلف دارای توانهای بالقوه در زمینههای گوناگون از جمله گردشگری میباشند. اما لازمه بکارگیری این توانها تبدیل توانمندی به بهره مندی با چنین فضایی مناسب میباشد که این هنر خاصی است که در بسیاری از موارد دانش ژئومورفولوگها قادر به آماده سازی و کشف آن است. به عبارت دیگر فهم و ارائه ارتباط بین فرم و فرآیند تاثیر بسزایی در واکنش احساسی و زیبایی شناختی آن دارد که این هنر ژئومورفولوژی در صنعت گردشگری است (رامشت و شاهزیدی، 1390). به عبارت دیگر ژئومورفوتوریسم ازحوزههاي مطالعات علوم زمین و مطالعات گردشگري است، که بر شناخت ژئومورفوسایتها یا چشم اندازهاي ویژه ژئومورفولوژي تاکید دارد. این حوزه با ترکیب نمودن میراثهاي فرهنگی، تاریخی و اکولوژیکی پتانسیلهاي بالایی را در راستاي برنامه ریزي گردشگري پایدار عرضه میکند (فخری و همکاران، 1392).
3-2- ژئومورفولوژی و توریسم
طرح رابطه مسائل جغرافیایی و بویژه مسائل ژئومورفولوژیک با توریسم به سالها قبل باز میگردد زمانی که لئوپولد (Leopold, 1949) به عنوان یکی از پیشگامان ژئومورفولوژی، اخلاق زمینی (Land ethic) را زمینه ساز و لازمه اخلاق خدمات توریسم (Tourism services ethic) مطرح نمود. این رابطه در واقع درک و شناخت درست از محیط، هم به عنوان منبعی برای گردشگری و هم از نظر اثرگذاری گردشگری بر آن را شامل میشود. این رابطه در سالهای اخیر به شکلی دیگر و در قالب بررسی عملکرد ویژگیهای جغرافیایی یک ناحیه در ارتباط با توریسم، مورد اقبال محققین بوده است. به عنوان مثال، طرح مکانهای توریستی ژئومورفولوژیکی[1] از جمله این موارد است. این مکانها یا به قول پرالونگ(Pralong, 2005) سرمایههای ژئومورفولوژیکی[2] به صورت اشکال و فرآیندهای ژئومورفولوژیکی تعریف میشوند که بنابر درک انسان از عوامل تأثیر گذار زمین شناسی، ژئومورفولوژیکی، تاریخی و اجتماعی این مکانها، دارای ارزش زیبایی شناختی، علمی، فرهنگی- تاریخی و یا اجتماعی- اقتصادی هستند.
ژئومورفولوژی و گردشگری دارای اثرات متقابل بر روی همدیگر هستند و هویت ژئومورفولوژیکی یک منطقه میتواند در ایجاد یا تقویت جاذبههای گردشگری آن مؤثر
[1]- Geomorphosites
[2]- Geomorphological assets